Το έχω πει και θα το ξαναπώ: Η επαγγελματική αλιεία χρησιμοποιείται εσκεμμένα και σχεδιασμένα από την τουρκική εξωτερική πολιτική ως ο πιο χρήσιμος και αποτελεσματικός πολιορκητικός κριός για την «άλωση» της ελληνικής κυριαρχίας στο Αιγαίο εδώ και χρόνια σιγά – σιγά, ή γιαβάς –γιαβάς, όπως λένε οι Τούρκοι.
Και για να το εξηγήσουμε με απλά λόγια: το δικαίωμα άσκησης επαγγελματικής αλιείας στα χωρικά ύδατα ενός παραθαλάσσιου κράτους ανήκει αποκλειστικά στους υπηκόους του ίδιου του κράτους (φυσικά ή νομικά πρόσωπα) και στα αλιευτικά σκάφη που φέρουν τη σημαία του, σύμφωνα με το εθνικό μας δίκαιο και του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας (UNCLOS United Nations Convention on the Law of the Sea Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας που τέθηκε σε ισχύ στις 16 Νοεμβρίου 1994 ). Δηλαδή μόνο ελληνικά επαγγελματικά αλιευτικά σκάφη με ελληνική σημαία που ανήκουν σε Έλληνες υπηκόους μπορούν να ασκούν αλιεία μέσα στα ελληνικά χωρικά ύδατα.
Οι Τούρκοι ψαράδες όμως από το 2000 περίπου και μετά άρχισαν, με την προτροπή και την πλήρη κάλυψη του τουρκικού κράτους, δειλά – δειλά στην αρχή και τώρα πια μαζικά και εντελώς ανοιχτά να φέρνουν στο Αιγαίο κάθε άνοιξη και καλοκαίρι και μάλιστα μέσα στα χωρικά μας ύδατα τις τεράστιες τουρκικές μηχανότρατες και να «οργώνουν» κυριολεκτικά με τα εργαλεία αυτά το βυθό, καταστρέφοντας τα αλιευτικά πεδία (δηλ. τους ψαρότοπους του Αιγαίου).
Και έχει ιδιαίτερη σημασία να υπενθυμίσουμε ότι σύμφωνα με την ελληνική αλιευτική νομοθεσία η αλιεία με τα εργαλεία μηχανότρατα και ανεμότρατα απαγορεύεται παντελώς από 1ης Ιουνίου μέχρι 30η Σεπτεμβρίου, για λόγους αναπαραγωγής των ψαριών.
Εν ολίγοις τριπλό το κακό:
– Καταστρέφεται το αλίευμα των ελληνικών αλιευτικών πεδίων στη πιο γόνιμη περίοδο
– Αδικούνται κατάφωρα οι Έλληνες ψαράδες, που δεν επιτρέπεται να ψαρέψουν με αντίστοιχα εργαλεία αυτή την περίοδο,
– Αμφισβητείται ευθέως η εθνική μας κυριαρχία, αφού παραβιάζονται κατάφωρα τα εθνικά μας χωρικά ύδατα και υπάρχει καθεστώς ατιμωρησίας.
Ζωντανό και πρόσφατο παράδειγμα: Αυτές τις ημέρες 4 τεράστιες τουρκικές μηχανότρατες μπήκαν στα εθνικά μας ύδατα στην περιοχή Σάμου, Φούρνων και άλλων νησιών μας στο ανατολικό Αιγαίο. Παραθέτω τα στοιχεία:
«Σοβαρές καταγγελίες για συνεχιζόμενη παράνομη αλιευτική δραστηριότητα στα ελληνικά χωρικά ύδατα φέρνει στο φως το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος», το οποίο κάνει λόγο για τέσσερις τουρκικές μηχανότρατες που δραστηριοποιούνται επί τουλάχιστον μία εβδομάδα μεταξύ Σάμου, Φούρνων, Αρκιών, Αγαθονησίου και Πάτμου.
Σύμφωνα με το Ινστιτούτο, οι συγκεκριμένες δραστηριότητες πραγματοποιούνται σε μία από τις σημαντικότερες οικολογικά θαλάσσιες περιοχές του Αιγαίου, ενώ εκφράζονται έντονες ανησυχίες για τις επιπτώσεις στα πολύτιμα θαλάσσια οικοσυστήματα και ιδιαίτερα στα κοραλλιγενή οικοσυστήματα που προστατεύονται από την ελληνική νομοθεσία.
Το Ινστιτούτο Αρχιπέλαγος καταγγέλλει συνεχή παράνομη δράση
Επί τουλάχιστον μία εβδομάδα, τέσσερις τουρκικές μηχανότρατες αλιεύουν παράνομα εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων, σε μία από τις πλέον ευαίσθητες και οικολογικά σημαντικές θαλάσσιες περιοχές του Αιγαίου, μεταξύ Σάμου, Φούρνων και Πάτμου, εφαρμόζοντας μία από τις πλέον καταστροφικές αλιευτικές μεθόδους για τα θαλάσσια οικοσυστήματα.
Με πρόσχημα και αφετηρία μία μικρή έκταση διεθνών υδάτων νότια της Σάμου, περίπου 8 × 13 χιλιομέτρων, η οποία θα μπορούσε να αλιευθεί από μία μόνο μηχανότρατα μέσα σε λίγες ώρες, τέσσερις τουρκικές μηχανότρατες δραστηριοποιούνται αδιάκοπα στην ευρύτερη περιοχή, νότια της Σάμου και πέριξ των Φούρνων, των Αρκιών, της Πάτμου και του Αγαθονησίου, αλιεύοντας αδιάλειπτα επί τουλάχιστον επτά ημέρες και νύχτες.
Το περιστατικό αυτό, σύμφωνα με το Ινστιτούτο, δεν αποτελεί μεμονωμένο γεγονός αλλά επαναλαμβάνεται και επιδεινώνεται χρόνο με τον χρόνο.
Ανησυχία για την προστατευόμενη θαλάσσια περιοχή των Φούρνων
Το πλέον ανησυχητικό είναι ότι, κατά τη διάρκεια της νύχτας, η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο ανεξέλεγκτη. Σύμφωνα με μαρτυρίες αλιέων και κατοίκων της περιοχής, αλλά και με καταγραφές από τα ερευνητικά σκάφη του Ινστιτούτου, οι μηχανότρατες εισέρχονται εντός της προστατευόμενης θαλάσσιας περιοχής των Φούρνων, όπου από τον Ιούνιο του 2025 ισχύει καθολική απαγόρευση αλιείας με μηχανότρατες.
Η συγκεκριμένη προστατευόμενη περιοχή δημιουργήθηκε με σκοπό τη διατήρηση των μοναδικών κοραλλιογενών οικοσυστημάτων της και θεωρείται σημείο αναφοράς για τη θαλάσσια προστασία στην Ελλάδα.
Το Ινστιτούτο επισημαίνει ότι στις 22 Ιουλίου 2026 καταγράφηκε τουρκική μηχανότρατα να αλιεύει παράνομα εντός της προστατευόμενης περιοχής, γεγονός που -όπως αναφέρει- απειλεί με μη αναστρέψιμη καταστροφή κοραλλιογενή οικοσυστήματα ηλικίας χιλιάδων ετών.»
Αδιανόητο? Είμαστε ξέφραγο αμπέλι? Κι όμως ισχύει! Η δε ανακοίνωση του Υπουργείου Ναυτιλίας αποδεικνύει με τον πιο σαφή τρόπο ότι τα παραπάνω καταγγελλόμενα ναι μεν ισχύουν, αλλά υπάρχει πλήρης ατιμωρησία. Παραθέτω την ανακοίνωση του Υπουργείου Ναυτιλίας/Αρχηγείου Λ.Σ.:
«…Σε κάθε περίπτωση περιστατικού με αλιευτικά σκάφη ξένης εθνικότητας, υπάρχει άμεση ανταπόκριση και επέμβαση των πλωτών μέσων του Λ.Σ.-ΕΛ.ΑΚΤ. στο θαλάσσιο πεδίο. Παράλληλα, τα συμβάντα πιθανής παράνομης αλιείας από σκάφη τρίτων χωρών εντός των Ελληνικών Χωρικών Υδάτων (Ε.Χ.Υ.) καταγράφονται συστηματικά με διοπτεύσεις και σχετικό οπτικοακουστικό υλικό. Οι σχετικές εκθέσεις επιτήρησης διαβιβάζονται άμεσα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή , καθώς και στις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Εξωτερικών και του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Προς την κατεύθυνση αυτή, με μέριμνα του Αρχηγείου του Λιμενικού Σώματος – Ελληνικής Ακτοφυλακής, υλοποιείται η άμεση επιχειρησιακή ενίσχυση των τοπικών Λιμενικών Αρχών στις περιοχές αυξημένης δραστηριότητας με πρόσθετα πλωτά μέσα , ώστε να εντατικοποιηθούν οι περιπολίες και να διασφαλιστεί μια συστηματική αποτρεπτική παρουσία στο θαλάσσιο πεδίο. Παράλληλα, αξιοποιείται ο δίαυλος άμεσης ανταλλαγής πληροφοριών και συντονισμού που έχει αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια μεταξύ των Λιμενικών Αρχών του Ανατολικού Αιγαίου και των αντίστοιχων τουρκικών αρχών, με σκοπό την ταχεία αντιμετώπιση και την οριστική εξάλειψη των περιστατικών παράνομης αλιείας.
Σημειώνεται ότι τα αλιευτικά σκάφη τρίτων χωρών δεν υπάγονται στην ευρωπαϊκή αλιευτική νομοθεσία (ως προς τους χρονικούς περιορισμούς, τις προδιαγραφές των αλιευτικών εργαλείων, τα ελάχιστα μεγέθη αλιευμάτων κ.λπ.), ούτε στο ενωσιακό δορυφορικό σύστημα παρακολούθησης των αλιευτικών σκαφών».
Δηλ. άλλα λόγια να αγαπιόμαστε! Ούτε μια λέξη για κάποια σύλληψη, έστω μια κράτηση σκάφους και πληρώματος προς παροχή εξηγήσεων, καμιά κατάσχεση αλιευτικών εργαλείων… αν ήταν κανένα καρυδότσουφλο με μετανάστες θα είχε κινητοποιηθεί το σύμπαν… (να τη βουλιάξουμε τη βάρκα? η δήθεν αφελής ερώτηση του κου Βορίδη).
Κι εμείς ρωτάμε τον κο Υπουργό Ναυτιλίας: (όχι τους Λιμενικούς γιατί αυτοί ξέρουν τη δουλειά τους, αρκεί να τους αφήνεις να την κάνουν) «Θα τους αφήσετε τους Λιμενικούς να συλλάβουν επί το έργον κανένα τουρκικό επαγγελματικό αλιευτικό την ώρα που αλιεύει σε απαγορευμένη περίοδο ή με τη φτηνή δικαιολογία «τα αλιευτικά σκάφη τρίτων χωρών δεν υπάγονται στην ευρωπαϊκή αλιευτική νομοθεσία (ως προς τους χρονικούς περιορισμούς, τις προδιαγραφές των αλιευτικών εργαλείων, τα ελάχιστα μεγέθη αλιευμάτων κ.λπ.) θα συνεχιστεί η ανοχή και η συνενοχή? Τα αλιευτικά σκάφη τρίτων χωρών να πάνε ψαρέψουν στα δικά τους χωρικά ύδατα κατά πως λένε οι νόμοι της χώρας τους και της σημαίας τους. Ή μήπως τα ήρεμα νερά που συμφώνησε ο Πρωθυπουργός μας και ο Υπουργός Εξωτερικών περιλαμβάνουν και τον άγραφο νόμο της πλήρους ασυδοσίας των Τούρκων, ώστε λίγο – λίγο να συνηθίσουμε στην ιδέα της συγκυριαρχίας στο Αιγαίο και της συνεκμετάλλευσης?
Η κυβέρνηση για μια ακόμη φορά αφήνει το ελεύθερο στους Τούρκους να παίζουν «εν ού παικτοίς» και θα το πληρώσουμε πολύ ακριβά. Από τη μια η Γαλάζια Πατρίδα και ο Τούρκικος Χάρτης με το μισό Αιγαίο (το Ανατολικό) να χαρακτηρίζεται Τουρκική θάλασσα, από την άλλη η ανοχή και η ατιμωρησία της απολύτως παράνομης αλιείας με τα τουρκικά αλιευτικά, σε λίγο θα ζητάμε άδεια από την Τουρκία για να βγούν τα δρομολόγια των ακτοπλοϊκών για τα νησιά μας…
Κάποτε πλέαμε «… πρόσω μεθ’ ορμής ακαθέκτου» και το θωρηκτό Αβέρωφ με τον Κουντουριώτη κυβερνήτη απελευθέρωνε το ένα μετά το άλλο τα νησιά, τώρα όλο στο «κράτει κι ανάποδα» είμαστε… φοβάμαι ότι οι συνέπειες έρχονται.
ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΣ Μ. ΣΤΑΥΡΙΔΟΠΟΥΛΟΣ Υποναύαρχος Λ.Σ ε.α., Μέλος Κ.Ε. ΣΥΡΙΖΑ – ΠΣ, Συντονιστής Τμήματος Ναυτιλίας & Νησιωτικής Πολιτικής
